ဇီဝကပဉှဝတ္ထုဂါထာ
ပထမကျော်၊ သာသနဓဇသိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီ၏ သရုပ်ပြဓမ္မပဒကျမ်း
၇-အရဟန္တဝဂ်
၁-ဇီဝကပဉ္စဝတ္ထု
၉၀။ ဂတဒ္ဓိနော ဝိသောကဿ၊ ဝိပ္ပမုတ္တဿ သဗ္ဗဓိ။
သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနဿ၊ ပရိဠာဟော န ဝိဇ္ဇတိ။
ဤတရားဒေသနာတော်ကို ဘုရားရှင်သည် ဇီဝက၏ သရက်ဥယျာဉ်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ဘုရားရှင်အား အရှင်ဘုရား ကိုယ်ပူလောင်ပါသေးသ လားဟု ဇီဝကမေးသောပြဿနာကို အကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူသည်။
ဒေသနာတော်အဆုံး၌ များစွာသောပုဂ္ဂိုလ်တို့ သောတာပန် စသည် ဖြစ်ကြသည်။
အနက်
ဝိသောကဿ၊ စိုးရိမ်ခြင်းကင်းသော။ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တဿ၊ အလုံးစုံသော ခန္ဓာစသောတရားတို့၌ နှစ်သက်မှုမှ လွတ်မြောက်သော။ သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနဿ၊ အလုံးစုံသော အထုံးအဖွဲ့တို့ကို ပယ်ပြီးသော။ ဂတဒ္ဓိနော၊ သံသရာခရီးသွားပြီးသော ရဟန္တာအား။ ပရိဠာဟော၊ ပူပန်မှုသည်။ န ဝိဇ္ဇတိ၊ မရှိ။
စကားပြေ
စိုးရိမ်ခြင်းကင်းသည်ဖြစ်၍ အလုံးစုံသောခန္ဓာ စသည်တို့၌ နှစ်သက်မှုမှ လွတ်မြောက်ပြီးလျှင် အလုံးစုံသောဂန္ထတို့ကို ပယ်ပြီးသော သံသရာခရီးသွားပြီးသောရဟန္တာအား ပူပန်မှုမရှိ။
ဂတဒ္ဓိနော၌ အဒ္ဓါ —အရ ကန္တာရဒ္ဓါ၊ ဝဋ္ဋဒ္ဓါ ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိ၏။
ဂတဒ္ဓိ
ကန္တာရဒ္ဓါနှင့် စပ်၍ အဒ္ဓိက, ဂတဒ္ဓိဟု နှစ်မျိုး ရှိသည်။ ဝဋ္ဋဒ္ဓါနှင့် စပ်လျဉ်း၍လည်း အဒ္ဓိက, ဂတဒ္ဓိဟု နှစ်မျိုး ရှိသည်။
ကန္တာရဒ္ဓါနှင့်စပ်၍ ခရီးခဲကိုသွားသောသူသည် အလိုရှိရာအရပ်သို့ မရောက်သေးသမျှကာလပတ်လုံး အချို့ကမည်သည်။ အလိုရှိရာအရပ်သို့ ရောက်သောအခါ၌ ဂတဒ္ဓိမည်သည်။ ဝဋ္ဋဒ္ဓါနှင့်စပ်၍ ဝဋ်ကို မှီကုန်သော သတ္တဝါတို့သည် ဝဋ်ဆင်းရဲ မကုန်သေးသမျှ ပုထုဇဉ်နှင့်တကွ သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဒ္ဓိကမည်သည်။ ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်စေ၍ တည်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဂတဒ္ဓိမည်၏။ ဤ၌ရဟန္တာဖြစ်သော ဂတဒ္ဓိကို အလိုရှိအပ်ပါသည်။
ဝိသောကဿ— ဝဋ်၏မူလဖြစ်သော သောကကုန်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ် ရ၏။
သဗ္ဗဓိ— အလုံးစုံသော ခန္ဓာစသော တရားရ၏။
ပရိဠာဟော န ဝိဇ္ဇတိ၌— ပရိဠာဟသည် ကိုယ်၌ဖြစ်သော ကာယိကပရိဠာဟ၊ စိတ်၌ဖြစ်သော စေတသိကပရိဠာဟ ဟု နှစ်မျိုးရှိသည်။ ထိုနှစ်ပါးတို့တွင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား အချမ်းအပူစသော ဖောက်ပြန်မှုများ ဖြစ်နိုင်၍ ကာယိကပရိဠာဟသည် မချုပ်ငြိမ်းသေးပါ။
ပါဠိသဒ္ဒါခက်ဆစ်
ဂတဒ္ဓိနော = ဂတာ အဒ္ဓါ ဂါ။ ဂတ + အဒ္ဓါ။ ဂတဒ္ဓါ အဿ အတ္ထီတိ ဂတဒ္ဓိ။ ဂတဒ္ဓါ + ဤ။
ဝိသောကဿ = ဝိဂတော သောကော ယဿာတိ ဝိသောကော။ ဝိ + သောက + ယ။
သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနဿ = သဗ္ဗဂန္ထာနိ ပဟီနာနိ ယေနာတိ သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနော။ သဗ္ဗဂန္ထ + ပဟီန + ယ။
ပဟီနံ = ပဟီယတေ ပဟီနံ။ ပ + ဟာ + တ။
ပရိဠာဟော = ပရိဒဟနံ ပရိဠာဟော။ ပရိ + ဒဟ် + ဏ။
ဇီဝကပဉ္စဝတ္ထု ပြီး၏။
အရှင်သုဇနာဘိဝံသ၏ ဓမ္မပဒဂါထာနိဿယ
၇-အရဟန္တဝဂ်
၁-ဇီဝကပဥှဝတ္ထုပါဠိဂါထာ
သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနဿ, ပရိဠာဟော န ဝိဇ္ဇတိ။
ဂတဒ္ဓိနော၊ သွားအပ်ပြီးသော သံသရာခရီးရှိသော။ ဝါ၊ သံ သရာခရီးကို သွားပြီးသော။ ဝိသောကဿ၊ ကင်းသော သောက ရှိသော။ ဝါ၊ ဝမ်းနည်းပူဆွေးခြင်းကင်းပြီးသော။ သဗ္ဗဓိ၊ ခန္ဓာစ သော အလုံးစုံသော တရားတို့၌။ ဝါ၊ တို့မှ။ ဝိပ္ပမုတ္တဿ၊ လွတ် မြောက်ပြီးသော။ သဗ္ဗဂန္ထပ္ပဟီနဿ၊ ပယ်အပ်ပြီးသော အလုံးစုံ သောဂန္ထရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဝါ၊ ဂန္ထအားလုံးတို့ကို ပယ်ပြီး သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်မှာ။ ပရိဠာဟော၊ စိတ်ပူပန်ခြင်းသည်။ န ဝိဇ္ဇတိ၊ မရှိ။ (ပါ-၉၀)
သဗ္ဗဓိ။ ။ ဝိပ္ပမုတ္တောသိ သဗ္ဗဓီတိ သဗ္ဗေဟိ ကိလေသေဟိ သဗ္ဗ- သ္မိံ စ သင်္ခါရဂတေ ဝိပ္ပမုတ္တော(ထေရ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၄၉)။ သဗ္ဗတောဂ္ဂဟဏေန ပဉ္စမျတ္ထေ ဝိဓိ၊ သဗ္ဗတော ဓီတိ ဝိနာဓိကာရေနပိ ယုဇ္ဇတိ(ဝိဗော၊၈၉)။
ဇီဝကပဥှဝတ္ထုဂါထာဂါထာနိဿယပြီးပြီ။