နင်္ဂလကုလတ္ထေရဝတ္ထုဂါထာ
ပထမကျော်၊ သာသနဓဇသိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီ၏ သရုပ်ပြဓမ္မပဒကျမ်း
၂၅-ဘိက္ခုဝဂ်။ ၁၀-နင်္ဂလကုလတ္ထေရဝတ္ထု
၃၇၉။ အတ္တနာ စောဒယတ္တာနံ၊ ပဋိမံသေထ အတ္တနာ။
သော အတ္တဂုတ္တော သတိမာ၊ သုခံ ဘိက္ခု ဝိဟာဟိသိ။
၃၈၀။ အတ္တာ ဟိ အတ္တနော နာထော၊ ကော ဟိ နာထော ပရော သိယာ။
အတ္တာ ဟိ အတ္တနော ဂတိ၊ တသ္မာ သံယမမတ္တာနံ၊ အဿံ ဘဒြံဝ ဝါဏိဇော။
ဤတရားဒေသနာတော်ကို ဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ထွန်တုံးနှင့် ပုဆိုးစုတ်ကို ကျောင်းဝင်းသစ်ပင်တွင် တင်ထား၍ ရဟန်းပြုပြီးလျှင် လူထွက်လိုစိတ် ဖြစ်လာသောအခါ ၎င်းပစ္စည်းများရှိရာ သစ်ပင်သို့ သွား၍ "မိမိကိုယ်ကို မိမိဆုံးမသဖြင့် ရဟန္တာဖြစ်သွားသော နင်္ဂလကုလထေရ်ကို အကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူသည်။
ဒေသနာတော်အဆုံး၌ များစွာသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ သောတာပန်စသည် ဖြစ်ကြသည်။
အနက်
ဘိက္ခု၊ ရဟန်း။ အတ္တနာဝ၊ မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင်။ အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ စောဒယ၊ စစ်ဆေးလော့။ အတ္တနာဝ၊ မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင်။ အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ ပဋိမံသေထ၊ ဆင်ခြင်လော့။ အတ္တဂုတ္တော၊ မိမိကိုယ်တိုင်စောင့်ရှောက်သည်ဖြစ်၍။ သတိမာ၊ သတိရှိသော။ တွံ၊ သင်သည်။ သုခံ၊ ချမ်းသာစွာ။ ဝိဟာဟိသိ၊ နေရမည်။
အတ္တာ ဟိ၊ မိမိသည်သာလျှင်။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ နာထော၊ ကိုးကွယ်ရာတည်ရာဖြစ်၏။ ပရော၊ တပါးသောသူသည်။ ကော၊ အဘယ်မှာ။ နာထော၊ ကိုးကွယ်ရာတည်ရာသည်။ သိယာ၊ ဖြစ်မည်နည်း။ အတ္တာ ဟိ၊ မိမိသာလျှင်။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ ဂတိ၊ တည်ရာဖြစ်၏။ တသ္မာ၊ ထို့ကြောင့်။ ဝါဏိဇော၊ မြင်းကုန်သည်သည်။ ဘဒြံ၊ ကောင်းသော။ အဿံ၊ အာဇာနည်မြင်းမျိုးကို။ ပဋိဇဂ္ဂတိ ဣဝ၊ စောင့်ရှောက်သကဲ့သို့။ အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ သံယမ၊ စောင့်ရှောက်လော့။
စကားပြေ
ရဟန်း မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင် မိမိကိုယ်ကို စစ်ဆေးလော့၊ ဆင်ခြင်လော့၊ မိမိကိုယ်ကို မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင် စောင့်ရှောက်သည်ဖြစ်၍ သတိရှိသော သင်သည် ချမ်းသာစွာ နေရမည်။
မိမိသာလျှင် မိမိကိုးကွယ်ရာတည်ရာဖြစ်၏၊ တပါးသောသူသည် မိမိ၏ကိုးကွယ်ရာမဖြစ်နိုင်၊ မြင်းကုန်သည်သည် ကောင်းသော အာဇာနည်မြင်းမျိုးကို စောင့်ရှောက်သကဲ့သို့ မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်လော့။
မြင်းကုန်သည်သည် ကောင်းသောမြင်းအာဇာနည်ကိုမှီ၍ လာဘ်ကိုတောင့်တလျက် မသင့်သောဌာနများ၌ ကျက်စားမှုကို ဖြတ်ပြီး တနေ့သုံးကြိမ်ရေပေးခြင်းအစာကြွေးခြင်းဖြင့် စောင့်ရှောက်ပြုစုသကဲ့သို့ သင်သည် မဖြစ်သေးသော အကုသိုလ်ဖြစ်မှုကို တားဆီးလျက် သတိလွတ်သဖြင့် ဖြစ်ပြီးသော အကုသိုလ်ကို ပယ်လျက် မိမိကိုယ်ကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျှင် ပထမဈာန်ကို အစပြု၍ လောကီလောကုတ္တရာ တရားထူးကို ရနိုင်၏။
ပါဠိစကားလုံး ဖွဲ့စည်းပုံ
စောဒယတ္တာနံ = စောဒယံ+အတ္တာနံ။
ပဋိမံသေထ = ပဋိ+မာန်+သ+ဧထ။
ဝိဟာဟိသိ = ဝိ+ဟရ်+ဿတိ။
နင်္ဂလကုလတ္ထေရဝတ္ထုပြီး၏။
အရှင်သုဇနာဘိဝံသ၏ ဓမ္မပဒဂါထာနိဿယ
၂၅-ဘိက္ခုဝဂ်
၁၀-နင်္ဂလကုလတ္ထေရဝတ္ထုပါဠိဂါထာ
သော အတ္တဂုတ္တော သတိမာ, သုခံ ဘိက္ခု ဝိဟာဟိသိ။
အတ္တနာ၊ ကိုယ်တိုင်။ [အတ္တနာတိ ဝိသေသနတ္ထေ ကရဏဝစနံ။ ဓမ္မဋီ။] အတ္တာနံမိမိကိုယ်ကို။ စောဒယ၊ တိုက်တွန်းဆုံးမလော။၂ အတ္တနာ၊ ကိုယ်တိုင်။ (အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ် ကို။) ပဋိမံသေထ၊ အဖန်အထပ်ထပ် သုံးသပ်ဝေဖန်လော။၃ ဘိက္ခု၊ ရဟန်း! (ဧဝံ သန္တေ၊ ဤသို့ဖြစ်လသော်။) သော (တွံ)၊ ထိုသင်သည်။ အတ္တဂုတ္တော၊ မိမိသည် (မိမိကိုယ်ကို) လုံခြုံစေအပ်သည်။ ဝါ၊ ကိုယ်တိုင် မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်အပ်သည်။ သတိမာ၊ သတိရှိသည်။ (ဟုတွာ၊ ၍။) သုခံ၊ ချမ်းသာစွာ။ ဝိဟာဟိသိ၊ နေရလတ္တံ့။ (ပါ-၃၇၉)
၂။စောဒယတ္တာနံ။ ။ “စုဒ+ဏယ+ဟိ”ဟု ယူပေးခဲ့သည်၊ “အတ္တနာဝ အတ္တာနံ စောဒေန္တော(ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၃၅-၆)”အဖွင့်အလို “စောဒယံ+ အတ္တာနံ”ဟု ဖြတ်၍ “အတ္တနာကိုယ်တိုင်၊ အတ္တာနံ-ကို၊ စောဒယံ-တိုက်တွန်းလျက်”ဟု ပေးရမည်။
၃။ပဋိမံသေထ။ ။ “စောဒယ, ဝိဟာဟိသိ”ဟုရှိခြင်း, သောကိုလည်း “သော တွံ”ဟု ဖွင့်ခြင်းတို့ကို ထောက်၍ ပဋိမံသေထ၏ ကတ္တားကို “တွံ”ဟုထည့်ရမည်ဖြစ်ရကား ပဋိမံသေထ သည် ဧကဝုစ်မှ ဗဟုဝုစ်သို့ ပြန်နေသော ဝစနဝိပလ္လာသတည်း၊ ပတိ+မသ+အ+ထ၊ ကွစိ ဓာ တုဖြင့် မထက်၌ နိဂ္ဂဟိတ်လာ၊ အပစ္စည်းကို ဧပြု(ပါစိယော-၅၃၄)၊ ဧထဝိဘတ်ဟုလည်း ဆိုကြ၏၊ ထိုသို့ဆိုလျှင် မဇ္ဈိမပုရိသ်မှ ပထမပုရိသ်သို့ ပြန်နေသော ပုရိသဝိပလ္လာသဟုကြံ။
အတ္တာ ဟိ အတ္တနော ဂတိ၊
တသ္မာ သံယမမတ္တာနံ, အဿံ ဘဒြံဝ ဝါဏိဇော။
အတ္တာ ဟိ၊ မိမိသည်သာ။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ နာထော၊ မှီခိုအားထားရာတည်း။ ပရော၊ မိမိမှတစ်ပါး အခြားသော။ ကော၊ အဘယ်သူသည်။ နာထော၊ မှီခိုအားထား ရာသည်။ သိယာ၊ ဖြစ်နိုင်အံ့နည်း။ အတ္တာ ဟိ၊ မိမိသည်သာ။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ ဂတိ၊ မှီခိုအားထားရာတည်း။ [ဂစ္ဆတိ အဝစရတိ, အဝစရဏဝသေန ဝါ ပဝတ္တတိ ဧတ္ထာတိ ဂတိ၊ ပဋိသရဏံ။ သီဋီသစ်၊၂၊၂၂၉။] တသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ (ထိုသို့ မိမိသည်သာ မိမိ၏ မှီခို အားထားရာ၏ အဖြစ်ကြောင့်)။ ဝါဏိဇော၊ ကုန်သည်သည်။ ဘဒြံ၊ ကောင်းသော။ အဿံ၊ မြင်းကို။ (သံယမေတိ) ဣဝ၊ ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်သကဲ့သို့။ (ဧဝံ၊ တူ။) အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ သံယမ၊ စောင့်ရှောက်လော။ (ပါ-၃၈၀)
နင်္ဂလကုလတ္ထေရဝတ္ထုဂါထာနိဿယပြီးပြီ။