ပဉ္စသတဒါရကဝတ္ထုဂါထာ
ပထမကျော်၊ သာသနဓဇသိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ ဒေါ်ဝိဇ္ဇေသီ၏ သရုပ်ပြဓမ္မပဒကျမ်း
၁၆-ပိယဝဂ်
၇-ပဉ္စသတဒါရကဝတ္ထု
၂၁၇။ သီလဒဿနသမ္ပန္နံ၊ ဓမ္မဋ္ဌံ သစ္စဝေဒိနံ။
အတ္တနော ကမ္မ ကုဗ္ဗာနံ၊ တံ ဇနော ကုရုတေ ပိယံ။
ဤတရားဒေသနာတော်ကို ဘုရားရှင်သည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်အနီး ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် ဘုရားရှင်နှင့် မဟာထေရ်ကြီးများကို မလှူဒါန်းပဲ၊ အရှင်မဟာကဿပအား မုန့်လှူကြသော လူငယ်ငါးရာတို့ကို အကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူသည်။
ဒေသနာတော်အဆုံး၌ လူငယ်ငါးရာတို့ သောတာပန်စသည် ဖြစ်ကြသည်။
အနက်
သီလဒဿနသမ္ပန္နံ၊ သီလ၊ ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော။ ဓမ္မဋ္ဌံ၊ လောကုတ္တရာတရားကိုးပါး၌ တည်သော။ သစ္စဝေဒိနံ၊ အမှန်တရားတို့ကို သိတတ်သော။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ ကမ္မံ၊ ပြုဖွယ်အမှု သိက္ခာစုကို။ ကုဗ္ဗာနံ၊ ပြုတတ်သော။ တံ၊ ထိုသူကို။ ဇနော၊ လူအပေါင်းသည်။ ပိယံ၊ ချစ်ခင်မြတ်နိုးခြင်းကို။ ကုရုတေ၊ ပြု၏။
စကားပြေ
သီလ၊ ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံ၍ လောကုတ္တရာတရား၌ တည်ပြီးလျှင် အမှန်တရားကို သိသော၊ မိမိပြုဖွယ်အမှု သိက္ခာစုကို ပြုသူကို လူအပေါင်းသည် ချစ်ခင်မြတ်နိုး၏။
သီလဒဿနသမ္ပန္နံ၌ သီလ—အရ၊ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလ။
ဒဿန—အရ၊ မဂ်ဖိုလ်နှင့် ယှဉ်သော ဉာဏ်။
ဓမ္မဋ္ဌ၌ ဓမ္မ—အရ၊ လောကုတ္တရာတရားကိုးပါး။
သစ္စဝေဒိနံ—သစ္စာလေးပါးကို တဆယ့်ခြောက်ပါးသော အချင်းအရာတို့ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုခြင်းကြောင့် သစ္စဉာဏ်ဖြင့် အမှန်ကို သိသူ။
အတ္တနော ကမ္မံ၌ ကမ္မ—အရ၊ သိက္ခာသုံးပါး ရ၏။
ကုရုတေ ပိယံ—ချစ်ခြင်းကို ပြု၏ ဟူသည် ဖူးမြင်လိုခြင်း၊ ရှိခိုးလိုခြင်း၊ ပစ္စည်းဖြင့် ပူဇော်လိုခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။
ပါဠိသဒ္ဒါခက်ဆစ်
သီလဒဿနသမ္ပန္နံ = သီလဉ္စ ဒဿနဉ္စ သီလဒဿနံ။ သီလ + ဒဿန။ သီလဒဿနေန သမ္ပန္နော သီလဒဿနသမ္ပန္နော။ သီလဒဿန + သမ္ပန္န။
ဓမ္မဋ္ဌံ = ဓမ္မေ တိဋ္ဌတီတိ ဓမ္မဋ္ဌော။ ဓမ္မ + ဋ္ဌာ + အ။
သစ္စဝေဒိနံ = သစ္စာနိ ဝိဒတိ ဇာနာတိ သီလေနာတိ သစ္စဝေဒီ။ သစ္စ + ဝိဒ် + ဏီ။
ပဉ္စသတဒါရကဝတ္ထု ပြီး၏။
အရှင်သုဇနာဘိဝံသ၏ ဓမ္မပဒဂါထာနိဿယ
၁၆-ပိယဝဂ်
၇-ပဉ္စသတဒါရကဝတ္ထုပါဠိဂါထာ
အတ္တနော ကမ္မကုဗ္ဗာနံ, တံ ဇနော ကုရုတေ ပိယံ။
သီလဒဿနသမ္ပန္နံ၊ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလ, မဂ်ဉာဏ်ဖိုလ်ဉာဏ်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံ သော။ ဓမ္မဋ္ဌံ၊ လောကုတ္တရာတရားကိုးပါး၌တည်သော။ ဝါ၊ လောကုတ္တရာတရားကိုးပါး ကို မျက်မှောက်ပြုပြီးသော။ သစ္စဝေဒိနံ၊ သစ္စာလေးပါးတရားတို့ကို သိသော။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ ကမ္မံ၊ သိက္ခာသုံးပါးဟူသော အလုပ်ကို။ ကုဗ္ဗာနံ၊ ပြုသော။၁ တံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို။ ဇနော၊ လောကီလူအပေါင်းသည်။ ပိယံ၊ ချစ်အပ်သူ၏အဖြစ်ကို။ ဝါ၊ ချစ်မြတ်နိုးခြင်းကို။ ကုရုတေ၊ ပြုအပ်၏။ (ပါ-၂၁၇)
၁။ကုဗ္ဗာနံ။ ။ ကရောတီတိ ကုဗ္ဗာနော၊ ကရ+ဩ+မာန၊ ဩကို ဥပြု, က၌ အ-ကို ဥပြု, ယဝကာရာ စဖြင့် ဥကိုဝပြု, ဝဒွေဘော်လာ, ဝွကို ဗ္ဗပြု, ကွစိဓာတုဖြင့် ဓာတွန်ရ်ကိုချေ, မာနကို အာနပြု။ (ရူ-၄၀၀)
ပဉ္စသတဒါရကဝတ္ထုဂါထာနိဿယပြီးပြီ။